Dynia – niskokaloryczny symbol jesieni
Choć najczęściej kojarzy nam się z Halloween, dynia coraz częściej króluje w naszych kuchniach, w przeróżnych interpretacjach. Nie każdy wie, że dostarcza wielu składników odżywczych, jest cennym źródłem witamin i minerałów, więc warto włączyć ją do jesiennego jadłospisu.
Dlaczego warto jeść dynię?
W dyni znajdziemy białko, błonnik pokarmowy i małą zawartość węglowodanów. Dzięki niskiej kaloryczności (ok. 26kcal/100g) skutecznie wspomaga proces odchudzania. Zawiera beta-karoten, który chroni przed zmianami miażdżycowymi, redukuje poziom cholesterolu, chroni przed toksycznym działaniem wolnych rodników. To istna bomba witaminowa, która m.in. zapobiega uszkodzeniom wzroku wspierając zdrowie naszych oczu, korzystnie oddziałuje na nasz układ nerwowy, jest pomocna w trakcie ciąży i laktacji, wspomaga prawidłową gęstość mineralną kości.
Witaminy i wartości odżywcze dyni
Dynia daje nam wiele kulinarnych możliwości – w skład jadalnych jej części wchodzą pestki, owoce, liście oraz kwiaty. Pestki dyni są bogate w błonnik, białko, kwas linolowy oraz zawierają inne związki bioaktywne. Badania, które zostały przeprowadzone w ostatnim czasie wykazują, że pestki dyni mają działanie obniżające ciśnienie tętnicze we krwi oraz stężenie glukozy. Przypisuje się im właściwości przeciwutleniające[1], są również bogatym źródłem cynku, który przeciwdziała chorobom prostaty[3].
Najczęściej w sezonie jesiennym spożywany miąższ dyni – oprócz białka i błonnika – zawiera wiele witamin i minerałów. Należą do nich między innymi:
- magnez – działający antystresowo wpływając na funkcje mózgu;
- wapń – istotny w procesach metabolicznych, odpowiedzialny za zdrowie naszych kości, zębów, przyczyniający się do utrzymania prawidłowej krzepliwości krwi;
- potas – kontrolujący ciśnienie krwi, wspomagający pracę nerek i regulowanie gospodarki wodno-elektrolitowej;
- selen – wzmacniający układ odpornościowy;
- witaminy A, C, E – chroniące organizm przed szkodliwym działaniem wolnych rodników, zapobiegające chorobom degeneracyjnym: miażdżycy, chorobie nowotworowej, starzeniu się komórek;
- kwas foliowy – którego niedobór może powodować zmiany w układzie nerwowym.
Dynię możemy przyrządzać na wiele sposobów – wykorzystywać do zup (ugotowana nie traci swoich właściwości), smażyć, piec, dusić. Kupując – wybierajcie dojrzałe i pomarańczowe, pozbawione przebarwień. Najprostszym sposobem na rozpoznanie dojrzałej dyni jest zapukanie w nią – musimy usłyszeć pusty odgłos, wtedy mamy pewność, że jej wnętrze jest zbite i jędrne, czyli idealnie nadające się do naszych potraw. Możecie przedłużyć przydatność do spożycia tego warzywa przechowując je w suchych i chłodnych miejscach[3].
Prozdrowotne właściwości
W ostatnich latach dynia zyskała popularność w dietoterapii wielu chorób, gdyż udowodniono jej właściwości przeciwzapalne, przeciwbólowe i przeciwwirusowe. Jeśli masz problem z pęcherzem, warto sięgnąć po to warzywo, gdyż działa wspomagająco w leczeniu chorób układu moczowego[2].
Z całą pewnością dynię warto wprowadzić jako element zdrowej, zbilansowanej diety, szczególnie w sezonie. Nie zapomnij zajrzeć do mojej interpretacji zupy krem z dyni oraz dyniowych pancakes.
Piśmiennictwo
- Kulczyński, A. Gramza-Michałowska, J. Kobus-Cisowska, D. Kmiecik, Działanie prozdrowotne pestek dyni, SIGMA-NOT 2016, t. 70, nr 11, s. 37-39, [online:]
- Rybarczyk, B. Kulczyński, A. Gramza-Michałowska, Dynia – bogate źródło związków bioaktywnych, 2020, t. 74, nr 6, s. 25-31, [online:]
- Zdrojewicz, A. Błaszczyk, M. Wróblewska, Dynia – zdrowa, ale zapomniana, Med Rodz 2016: 19(2), s. 70-74, [online:]